به گزارش خبرنگار فناوری اطلاعات خبرگزاری فارس اخیرا معاون وزیر ارتباطات از آغاز اجرای رجیستری موبایل مسافری با پاسپورت و شماره مسافری بعد از اربعین (8 آبان) خبر داده است.

حسین فلاح جوشقانی رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی و وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات اخیرا، با بیان اینکه سامانه همتا سه نهاد گمرک، وزارت صمت و ارتباطات را با یکدیگر متصل کرده، از رفع مشکلات فنی در حوزه اتصال برخط این سامانه ها خبر داده و گفته: «ارتباط سامانه همتا، گمرک و نیروی انتظامی برقرار شده تا گوشی های تلفن همراه بعد از اربعین (8 آبان) با شماره گذرنامه و شماره مسافری وارد شوند.»

پس از اجرای طرح رجیستری موبایل، مشکلی در عملکرد سامانه اظهارنامه پرداخت حقوق گمرکی موبایل وجود داشت که در نتیجه آن در حالی که قرار بود این سامانه مسیر ورود یک موبایل به ازای هر مسافر در سال باشد اما میان‌بری برای ورود محموله‌های بزرگ موبایل شد که با پرداخت حق گمرکی کالای غیررسمی را رسمی و غیرقاچاق می‌کرد.

بنابرنظر مسئولان، این مشکل به دلیل عدم اتصال سامانه‌های ناجا و گمرک ایجاد شده که در نتیجه امکان احراز اصالت پاسپورت در سفر را برای گمرک غیرممکن کرده بود. قرار بود پس از اتصال سیستم‌ ناجا و گمرک برای احراز اصالت پاسپورت‌، ثبت گوشی‌ قاچاق در سامانه مسافری متوقف شود اما اجرای این طرح در نیمه مهرماه، یک هفته با هدف تامین کالا در بازار به تعویق افتاد.

حداقل تا 8 آبان ماه همچنان خبری از اصلاح شیوه نبود تا اینکه فلاح از ورود گوشی های تلفن همراه بعد از اربعین (8 آبان) با شماره گذرنامه و شماره مسافری خبر داد.

کسب اطلاع فارس از فعالان بازار تلفن همراه و واردکنندگان خرد گوشی نشان می‌دهد در زمان انتشار این خبر در 21 آبان، شیوه ثبت گوشی تلفن همراه همچنان مانند سابق است و اصلاحی در شیوه ثبت گوشی‌های غیرمسافری به نام مسافری صورت نگرفته است.

نوشته ورود موبایل با شماره مسافری اجرایی نشد/ ادامه ثبت موبایل‌ غیرمسافری به نام مسافر اولین بار در سیار نیوز پدیدار شد.

وزیر ارتباطات گفت: گوشی مسافری اتباع خارجی و ایرانیان غیرمقیم معافیت گمرکی ندارد.

نوشته معافیت گمرکی به گوشی مسافری اتباع خارجی تعلق نمی گیرد اولین بار در سیار نیوز پدیدار شد.

سامانه اظهارنامه گمرکی کالای مسافری تلفن همراه پس از اجرای رجیستری برای پاسخ‌گویی به نیاز محدود و شخصی مسافران راه‌اندازی شد تا به هر مسافر یک عدد گوشی در سال با معافیت 80 دلاری اجازه واردات شخصی داده شود.

* ثبت چند هزار گوشی روی یک شماره پاسپورت 

اشکال کار در ثبت و رجیستر کردن گوشی های مسافری ابتدا از موضوع ثبت کردن چند صد یا چند هزار گوشی با یک کد ملی یا شماره پاسپورت در سامانه مسافری آغاز شد که راهی را برای دور زدن الزام واردات قانونی کالاهای عمده فراهم می کرد.

یک فروشنده موبایل در پاسخ به این که چگونه ثبت تعداد زیادی گوشی به اسم یک نفر ممکن است در حالی که اعلام شده در سامانه رجیستری مسافری تنها هر نفر اجازه ورود یک گوشی در سال با معافیت 80 دلار را دارد؟ به خبرنگار فارس، گفت: «محدودیتی روی سامانه از نظر تعداد ثبت گوشی نیست، دولت حق گمرکی 16 تا 20 درصد را روی هر گوشی می گیرد و اجازه ورود می دهد، از نظر گمرک هم هر کالایی که از گمرک عبور کند قانونی محسوب می‌شود.»

به این ترتیب در حالی که قرار بود سامانه اظهارنامه گمرکی گوشی مسافری تنها برای مسافران باشد و هر مسافر بتواند در سال یک دستگاه با معافیت 80 دلاری وارد کند اما محموله‌های بزرگ از این راه وارد و به نام گوشی با گارانتی‌ اینترنشنال عرضه شدند.

حمیدرضا دهقانی‌نیا سخنگوی طرح رجیستری و مدیرکل فناوری اطلاعات و ارتباطات ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز با تایید وقوع این سوءاستفاده درباره روش کار قاچاقچیان، گفته بود: «متاسفانه به دلیل آنکه گمرک توانایی کنترل این سامانه را ندارد، گاهاً چند صد یا چند هزار گوشی با یک کد ملی و یا شماره پاسپورت در سامانه مسافری، رجیستر می‌شوند و این قاچاقچیان با سوءاستفاده از این وضعیت، گوشی‌های تلفن همراه را به این شیوه با معافیت 80 درصدی (دلاری) حق گمرکی در نظر گرفته شده برای گوشی‌های مسافری ثبت و رجیستر می‌کنند.»

در نهایت راه این سوءاستفاده با اطلاعیه گمرک مبنی بر رعایت واردات حداکثر یک گوشی روی هر پاسپورت بسته شد اما متخلفان راه جدیدی را برای سوءاستفاده پیدا کردند.

*ثبت گوشی روی شماره پاسپورت جعلی 

در پیگیری فارس از بازار موبایل، فعالان بازار تلفن همراه گفتند که علیرغم الزامی شدن ثبت یک گوشی روی هر پاسپورت اما همچنان سامانه اظهارنامه گمرکی گوشی مسافری باگ دیگری دارد.

به گفته آنها، سوءاستفاده کنندگان با ثبت یک گوشی روی هر شماره پاسپورت محموله‌های گوشی را از سامانه گمرکی گوشی مسافری وارد می‌کنند. آنها به جای شماره پاسپورت حتی یک شماره جعلی به تعداد ارقام شماره‌های اصلی پاسپورت وارد می‌کنند که حتی این شماره پاسپورت وجود خارجی ندارد و اصالت این شماره بررسی نمی‌شود.

*ثبت گوشی‌ قاچاق با سوء استفاده از کپی کارت ملی خریداران سیم کارت 

همچنین برخی گزارش‌ها از بازار موبایل از بروز تخلف جدیدی در رجیستر کردن گوشی‌های قاچاق، با سیم کارت رایگان حکایت دارد.

برای ثبت و فعال سازی گوشی مسافری نیاز به سیم‌کارت است و پیش از این امکان رجیسترکردن 1000 گوشی با یک سیم‌کارت وجود داشت که به دلیل سواستفاده قاچاقچیان، از ابتدای مرداد محدودیت 10 گوشی برای هر سیم‌کارت وضع شد.

براساس این گزارش، برخی واردکنندگان موبایل با همکاری برخی فروشندگان سیم‌کارت، روش جدیدی را برای تهیه سیم‌کارت پیدا کرده‌اند که در این روش فروشندگان، سیم‌کارتی به رایگان به مشتری می‌دهد و برای فعال‌سازی سیم‌کارت کپی کارت ملی می‌گیرد اما پس از فعال‌‌شدن سیم‌کارت، آن را به واردکننده تحویل می‌دهد تا گوشی‌‌های قاچاق را به نام گوشی مسافری رجیستر کند. در این معامله سودی نیز نسیب  فروشنده سیم‌کارت می شود و فروشنده سیم کارت پس از چند روز و انجام نقل و انتقال گوشی در سامانه رجیستری، سیم‌کارت را به مشتری تحویل می‌دهد.

*ریشه مشکل در ناتوانی در تشخیص اصالت شماره پاسپورت 

در پیگیری فارس از کمیته اجرایی رجیستری این مشکلات ناشی از عدم اتصال سامانه گمرکی گوشی مسافری به سامانه ناجا و بررسی نشدن اصالت پاسپورت‌ها و صحت سنجی ورود و خروج ها به کشور اعلام شد.
مجریان طرح رجیستری اعلام کردند: «مرجع صدور پاسپورت در کشور ناجا است و بدون اتصال سامانه گمرکی گوشی مسافری به سامانه ناجا، راهی برای تشخیص اصالت شماره پاسپورت اعلامی یا در سفر بودن یا نبودن صاحب پاسپورت وجود ندارد. البته نیروی انتظامی وعده داده این مشکل را ظرف یک هفته حل کند.»

* وعده اتصال سامانه گمرکی گوشی مسافری و سامانه ناجا تا پایان مرداد محقق نشد

سخنگوی طرح رجیستری در پنجم مرداد ماه، اتصال سامانه گمرکی گوشی مسافری و سامانه ناجا تا پایان مرداد را وعده داده بود.

وی گفت: در هفته گذشته در جلسه‌ای با حضور وزیر ارتباطات، مسئولان نیروی انتظامی و گمرک، مقرر شد به زودی، نیروی انتظامی اطلاعات گذرنامه‌ای را در اختیار گمرکات کشور قرار دهد تا زمینه این سوءاستفاده قاچاقچیان از سامانه مذکور از بین رود. با محقق شدن این امر، هر مسافر با یک کد ملی یا یک شماره پاسپورت قادر خواهد بود فقط یک گوشی تلفن همراه را به صورت مسافری در سامانه ثبت کند و الزاماً ثبت گوشی در سامانه با این روش تنها با محرز شدن مسافر بودن افراد امکان‌پذیر خواهد بود.

نوشته قاچاقچیان همچنان سر سفره موبایل مسافری نشسته‌اند اولین بار در سیار نیوز پدیدار شد.