سامانه «دیوان» همراه اول با هدف تسهیل دسترسی مردم به خدمات حقوقی و قضایی رونمایی شد؛ محصولی مبتنی بر هوش مصنوعی که در چارچوب همکاری بخش خصوصی و قوه قضاییه، مسیر تازه‌ای برای ارائه خدمات قضایی بدون نیاز به مراجعه حضوری دنبال می‌کند.
به گزارش زیمانیوز و به نقل از روابط عمومی همراه اول، سامانه هوشمند «دیوان» به نشانی divanai.ir با حضور محمد کاظمی‌فرد، رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه و جمعی از مدیران همراه اول رونمایی شد.
این سامانه به‌عنوان یکی از محصولات مبتنی بر هوش مصنوعی همراه اول، در چارچوب همکاری راهبردی این اپراتور با قوه قضاییه و با هدف توسعه زیست‌بوم خدمات هوشمند قضایی معرفی شده است؛ رویکردی که بر استفاده از ظرفیت شرکت‌های فناور بخش خصوصی برای ارائه خدمات آسان‌تر و کم‌هزینه‌تر به مردم تمرکز دارد.
محمد کاظمی‌فرد در مراسم رونمایی، نقطه آغاز تحول فناوری در دستگاه قضا را سال ۱۴۰۰ و هم‌زمان با تأکید بر گسترش فناوری‌های نوین و فراهم‌کردن دسترسی آسان و رایگان مردم به خدمات قضایی دانست. به گفته او، بخشی از نتایج این سیاست اکنون در قالب زیست‌بومی جدید از خدمات قضایی قابل مشاهده است که هدف آن تسریع، تسهیل و افزایش دقت در ارتباط مردم با دستگاه قضاست.
حرکت به سمت نسل سوم خدمات قضایی با کمک هوش مصنوعی
رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه در تشریح روند تحول خدمات قضایی، این مسیر را در سه نسل توضیح داد.
در نسل نخست، دفاتر خدمات الکترونیک قضایی راه‌اندازی شدند تا نیاز به مراجعه مستقیم مردم به دادگستری‌ها کاهش یابد. در نسل دوم، امکان خودکاربری برای وکلا، نمایندگان حقوقی دستگاه‌ها و مراجعان حرفه‌ای توسعه پیدا کرد. اکنون در نسل سوم، همکاری با شرکت‌های فناور و استفاده از هوش مصنوعی برای ارائه خدمات به عموم مردم از طریق سکوهای بخش خصوصی در دستور کار قرار گرفته است.
کاظمی‌فرد با اشاره به ارائه خدماتی مانند تنظیم و ارسال اظهارنامه و لایحه در این سکوها گفت برای نخستین‌بار دو خدمت تخصصی قضایی در اختیار بخش خصوصی قرار گرفته است تا مردم بتوانند بدون مراجعه به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی و در هر ساعت از شبانه‌روز از آنها استفاده کنند. به گفته او، خدمت تنظیم شکواییه نیز در ادامه این مسیر و با استفاده از هوش مصنوعی ارائه خواهد شد.
او همچنین از استقبال شرکت‌های فناور برای مشارکت در این زیست‌بوم خبر داد و اعلام کرد بیش از ۵۰ شرکت برای حضور در این طرح اعلام آمادگی کرده بودند. پس از ارزیابی تخصصی شرکت‌ها از نظر توانمندی هوش مصنوعی، دانش حقوقی و کیفیت راهنمایی کاربران، تاکنون ۱۰ شرکت ارائه خدمات را آغاز کرده‌اند و ۶ شرکت دیگر نیز به‌زودی به این مجموعه اضافه خواهند شد. سامانه «دیوان» همراه اول نیز یکی از محصولات توسعه‌یافته در چارچوب همین برنامه است.
هوش مصنوعی؛ فراتر از ارائه خدمات الکترونیکی
کاظمی‌فرد با تأکید بر اینکه اهمیت این تحول صرفاً به استفاده از فناوری‌های جدید محدود نمی‌شود، اظهار کرد: بزرگی این اقدام در هوش مصنوعی نیست، بلکه در تغییر روش حکمرانی است.
او یکی از کارکردهای مهم دستیارهای هوشمند حقوقی را راهنمایی مردم پیش از شکل‌گیری دعاوی رسمی دانست و توضیح داد که این ابزارها می‌توانند به افراد در شناخت حقوق خود، انتخاب مسیر مناسب برای حل اختلاف و جلوگیری از طرح دعاوی غیرضروری کمک کنند.
رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه در پایان، تعامل با شرکت‌های فناور و دانش‌بنیان را از الزامات توسعه این خدمات دانست و تأکید کرد استفاده از ظرفیت جوانان، فناوری‌های بومی و داده‌های معتبر می‌تواند زمینه هوشمندسازی بیشتر خدمات قضایی و تسهیل دسترسی مردم به عدالت را فراهم کند.
حضور همراه اول با سامانه «دیوان» در این زیست‌بوم، نمونه‌ای از مشارکت اپراتورهای ارتباطی و شرکت‌های فناور در توسعه خدمات هوشمند قضایی و گسترش کاربرد هوش مصنوعی در این حوزه به شمار می‌رود.
لینک کوتاه: